|
|
|
30latek,
czyli łatwy dobrobyt |
|
|
W poprzednim tekście pisałem o kosztach decyzji finansowych 20 latka. Dziś przypatrzymy się 30latkom - przy tych samych założeniach finansowych. 30 latek ma już na ogół kilka lat pracy za sobą. Jeżeli podejmował mądre decyzje życiowe - powinien mieć już dobre podwaliny pod własną karierę zawodową i dobrze wytyczone drogi życiowe. Możliwy jest scenariusz wydarzeń taki, w którym Nasz Dojrzały Młody człowiek zarabia 3000 zł netto. Pamięta zapewne jeszcze czasy sprzed kilku lat kiedy wystarczało mu 2000 netto. Jeżeli w swojej polityce finansowej nie przeznaczył wszystkiego na konsumpcję - lecz część pieniędzy zainwestował - może być wolny od spłacania kredytów. Jeżeli nie - prawdopodobnie ma własne zobowiązania, ale jest na tyle silny i młody, że może dodatkowo pracować, aby podołać finansowym obciążeniom.
|
|
We własnych planach finansowych trzydziestolatek powinien umieścić element budowania kapitału na przyszłość oraz element zarządzania i wytwarzania kapitału w przyszłości.
|
|
Nasz Dojrzały Młody Człowiek jest realistą i zakłada, że równowartość 2000 zł miesięcznie pozwoli mu na w miarę normalne życie emeryta. Wybrał też szlachetną postawę niedowiarka i nie wierzy w państwowe zapomogi - tylko we własne działania. Dlatego świadomy jest roli inflacji w życiu. Zdążył już zaznajomić się z tabelką pokazującą skutki inflacji, a kilka lub kilkanaście lat pracy pozwala przywołać w pamięci również ceny sprzed lat. Dla przypomnienia tabelka pokazująca równowartość 2000 zł.
|
|
Założenie jest takie, że inflacja średnioroczna na poziomie 2-4 % jest inflacją niską, 5-7% średnią i 8-10 % wysoką.
|
|
|
2000 zł - wartość nominalna przy średniorocznej inflacji w % |
| Lata |
inflacja niska |
inflacja średnia |
inflacja wysoka |
| 2% |
3% |
4% |
5% |
6% |
7% |
8% |
9% |
10% |
| 5 |
2 208,16 |
2 318,55 |
2 433,31 |
2 552,56 |
2 676,45 |
2 805,10 |
2 938,66 |
3 077,25 |
3 221,02 |
| 10 |
2 437,99 |
2 687,83 |
2 960,49 |
3 257,79 |
3 581,70 |
3 934,30 |
4 317,85 |
4 734,73 |
5 187,48 |
| 15 |
2 691,74 |
3 115,93 |
3 601,89 |
4 157,86 |
4 793,12 |
5 518,06 |
6 344,34 |
7 284,96 |
8 354,50 |
| 20 |
2 971,89 |
3 612,22 |
4 382,25 |
5 306,60 |
6 414,27 |
7 739,37 |
9 321,91 |
11 208,82 |
13 455,00 |
| 25 |
3 281,21 |
4 187,56 |
5 331,67 |
6 772,71 |
8 583,74 |
10 854,87 |
13 696,95 |
17 246,16 |
21 669,41 |
| 30 |
3 622,72 |
4 854,52 |
6 486,80 |
8 643,88 |
11 486,98 |
15 224,51 |
20 125,31 |
26 535,36 |
34 898,80 |
| 35 |
3 999,78 |
5 627,72 |
7 892,18 |
11 032,03 |
15 372,17 |
21 353,16 |
29 570,69 |
40 827,94 |
56 204,87 |
| 40 |
4 416,08 |
6 524,08 |
9 602,04 |
14 079,98 |
20 571,44 |
29 948,92 |
43 449,04 |
62 818,84 |
90 518,51 |
|
|
|
To co dotyczy naszego Dojrzałego Młodego Człowieka to perspektywa maksymalnie 35 lat pracy. Wynika z tego zatem, że będzie potrzebował nominalnie kilkakrotnie więcej przy inflacji niskiej
i kilkadziesiąt razy więcej przy inflacji wysokiej. Własna renta kapitałowa jest mu jednak potrzebna, więc musi oszczędzać.
|
|
30latek ma czas i kapitał na własną rentę kapitałową |
|
Jeżeli weźmiemy wariant środkowy to nasz Dojrzały Młody Człowiek jako emeryt powinien zacząć miesięcznie od kwoty 5627 zł przy inflacji niskiej, 15 372 przy inflacji średniej oraz 40 827 przy inflacji wysokiej. Jednak ponieważ inflacja działa - już po 5 latach pobierania emerytury powinien otrzymywać 6 524 zł przy inflacji niskiej, 20 571 zł przy inflacji średniej lub 62 818 zł przy inflacji wysokiej.
|
|
Jeżeli 30 latek miałby otrzymywać swoją rentę kapitałową jako rentę wieczystą to przy średnim oprocentowaniu depozytowym w wysokości 5% w przypadku inflacji niskiej renta wieczysta np. oznaczałaby konieczność posiadania kapitału od 1 350 480 do 1 565 760 zł. Niższy kapitał - 1 350 480 generuje rocznie 67 524 co daje 5627 miesięcznie. Wyższy kapitał w takich samych warunkach jest podstawą miesięcznej płatności w wysokości 6534 zł miesięcznie, a kwota bazowa pozostaje do dziedziczenia. W przypadku renty okresowej np. przez 20 lat do 85 roku życia wypłaty będą trwały przez 240 miesięcy. Po tym okresie kapitał zostanie wyzerowany.
|
|
Poniższa tabelka pokazuje kwotę bazową potrzebną do wypłacenia renty kapitałowej przez 20 lat przy oprocentowaniu w bankach od 5 do 13%. Pozwala to znaleźć potrzebną kwotę zarówno w przypadku inflacji niskiej, średniej jak i wysokiej - w zależności od tego w jakie cyfry kto wierzy.
|
|
| Okresowa renta miesięczna (240 wypłat, wypłaty początkowe) a kapitał bazowy |
| Inflacja niska |
Inflacja średnia |
Inflacja wysoka |
| renta 5627 zł |
renta 15 372 zł |
renta 40 827 zł |
| 5% |
6% |
7% |
8% |
9% |
10% |
11% |
12% |
13% |
| 856185,57 |
789348,10 |
730018,30 |
1844624,68 |
1716259,10 |
1601489,98 |
3991640,26 |
3744963,15 |
3522545,92 |
|
| |
| Okresowa renta miesięczna (240 wypłat, wypłaty końcowe) a kapitał
bazowy |
| Inflacja niska |
Inflacja średnia |
Inflacja wysoka |
| renta 6 524 zł |
renta 20 571 zł |
renta 62 818 zł |
| 5% |
6% |
7% |
8% |
9% |
10% |
11% |
12% |
13% |
| 992 670,11 |
915 178,08 |
846 390,52 |
2 475 747,01 |
2 303 510,57 |
2149425,88 |
6 141 691,98 |
5 762 145,04 |
5 419 925,30 |
|
| |
| Innymi słowy kapitał, jaki potrzebuje dzisiejszy 30latek, za lat 35 waha się od 730 tys.
do 3,9 mln zł! |
|
|
Każdy 30latek może łatwo zbudować własny
dobrobyt |
|
|
Zebranie takiego kapitału jest dla niego możliwe. Przy różnych stopach zwrotu będą to oczywiście różne wkłady inwestycyjne. Podobnie jak w poprzednim tekście o 20latkach przyjąłem dla uproszczenia środkową wartość w przypadku inflacji średniej niskiej i wysokiej. Różnica pomiędzy 5% a 11% średnioroczną stopą zwrotu oznacza 5 krotną różnicę w wysokości miesięcznej składki oszczędnościowej. Przyjęta tu została kwota inflacyjna po 40 latach - co pozwoli naszemu obecnemu emerytowi po 5 latach pobierania emerytury nadal mieć równowartość swoich 2000 zł.
|
|
|
|
Średnia stopa zwrotu |
Kapitał bazowy w zł |
| 915 178 |
2 303 510 |
5 762 145 |
|
miesięczna składka |
| 5 % |
1 095,06 zł |
2 756,29 zł |
6 894,77 zł |
| 6 % |
906,53 zł |
2 281,74 zł |
5 707,70 zł |
| 7 % |
745,81 zł |
1 877,21 zł |
4 695,78 zł |
| 8 % |
609,99 zł |
1 535,71 zł |
3 840,67 zł |
| 9 % |
496,17 zł |
1 248,87 zł |
3 124,00 zł |
| 10 % |
401,51 zł |
1 010,61 zł |
2 528,00 zł |
| 11 % |
323,35 zł |
813,89 zł |
2 035,92 zł |
| 12 % |
259,26 zł |
652,56 zł |
1 632,37 zł |
| 13 % |
207,02 zł |
521,07 zł |
1 303,46 zł |
|
|
|
Z powyższej tabelki jasno wynika, że nasz Dojrzały Młody Człowiek jest w stanie spokojnie wypracować sobie potrzebnej wielkości kapitał używając do tego odpowiednich instrumentów finansowych. Powinien poszukiwać instrumentów od 9% stopy zwrotu wzwyż - w zależności od stopnia inflacji. Tym samym odpada już częściowo możliwość korzystania z klasycznych jedynie kapitałowych ubezpieczeń życiowych oferujących 5% stopę zwrotu. Nie znaczy to oczywiście, że powinien rezygnować z ubezpieczeń, lecz że powinien dywersyfikować własne instrumenty finansowe.
|
|
Przyjmijmy znowu bezpieczny średni wariant instrumentu finansowego ze średnioroczną 9% stopą zwrotu Przypatrzmy się jeszcze, jak z biegiem lat 30latek będzie musiał powiększać swoją miesięczną stawkę. Wynika to z faktu, że 30 latek może oszczędzać 35 lat do wieku emerytalnego podczas gdy 39 latek już tylko 26 lat - co wpływa oczywiście na procent składany.
|
|
|
| Stopa zwrotu 9% |
| wiek
|
lata
oszczędzania |
miesiące
oszczędzania
|
Kapitał bazowy
w zł |
| 915 178 |
2 303 510 |
5 762 145 |
| miesięczna składka |
| 30 |
35 |
420 |
308,78 zł |
777,20 zł |
1 944,14 zł |
| 31 |
34 |
408 |
339,88 zł |
853,73 zł |
2 135,59 zł |
| 32 |
33 |
396 |
372,74 zł |
938,20 zł |
2 346,89 zł |
| 33 |
32 |
384 |
409,81 zł |
1 031,51 zł |
2 580,28 zł |
| 34 |
31 |
372 |
450,80 zł |
1 134,67 zł |
2 838,35 zł |
| 35 |
30 |
360 |
496,17 zł |
1 248,87 zł |
3 124,00 zł |
| 36 |
29 |
348 |
546,45 zł |
1 375,42 zł |
3 440,56 zł |
| 37 |
28 |
336 |
602,24 zł |
1 515,85 zł |
3 791,84 zł |
| 38 |
27 |
324 |
664,24 zł |
1 671,91 zł |
4 182,22 zł |
| 39 |
26 |
312 |
733,26 zł |
1 845,62 zł |
4 616,77 zł |
|
|
|
Prawie wszystko na tym świecie da się wycenić - czyli koszty myślenia 30latka |
|
|
Obliczając różnicę w kwocie jaką musi wydać 39latek w porównaniu do 30latka łatwo możemy wycenić koszty "myślenia finansowego" trzydziestolatka. Chodzi tu o koszty braku zdecydowania, braku refleksji o finansach, lub też koszty zwlekania w podjęciu decyzji. |
|
Jeżeli ktoś nie podjął decyzji na początku własnych lat 30 tych lecz pod ich koniec - musi zapłacić około 237 % więcej w porównaniu do pierwszej możliwej składki. Tyle wynosi różnica pomiędzy 308,78 zł a 733,26 zł. Dojrzały Młody Człowiek, który zaczął oszczędzać w wieku 30 lat wpłacił w sumie przez 35 lat 129 687 zł. Tenże sam starszy Dojrzały Człowiek jako 39latek wpłacił przez 26 lat 228 777 zł. Różnica to 99 090 zł. Jest to luksusowy samochód, lub przy odpowiednich cenach za metr kwadratowy mieszkania - małe 2 pokojowe mieszkanie, które można wynająć i mieć dodatkowe zyski. |
|
| 30latek |
| średni koszt odkładania decyzji finansowych w zł |
| rok |
9 909,00 |
| kwartał |
2 477,25 |
| miesiąc |
825,75 |
| tydzień |
190,55 |
| dzień |
27,14 |
| godzina |
1,13 |
| minuta |
0,018 |
|
|
|
10 lat różnicy w podjęciu decyzji to różnica 99 090 zł w tym konkretnym przypadku. Daje to średnią wartość roczną 9 909 zł. Tyle kosztuje roczne myślenie o inwestycji. Kwartalnie jest to zatem 2477 zł a miesięcznie ca. 825 zł. Z tych wartości wynika jasno, że tydzień myślenia to około 190 zł, a dzień to ca 27 zł. Dokładny Czytelnik z pewnością zauważy, że średnio godzina dumania o finansach u 30latków kosztuje około 1,13 zł, co daje około 1,8 grosza na minutę. Dla przypomnienia - rok ma 8760 godzin lub 525 600 minut.
|
|
|
Rady dla 30latka |
|
|
Drogi Czytelniku - jeżeli jesteś 30latkiem - zrób sobie szybko plan finansowy. Masz doskonałą okazję dojść w miarę łatwo do dobrobytu. Przyjrzyj się swoim dotychczasowym wydatkom, oceń szanse zarabiania dodatkowych pieniędzy. Zacznij działać - wiesz ile kosztuje Cię zwlekanie.
|
|
Zaproś swojego agenta na rozmowę - niech pomoże Ci przestudiować Twoje polisy. Zadaj mu kilka pytań:
|
- Jak wygląda bilans Twoich instrumentów finansowych
- Jakiej stopy zwrotu spodziewa się Towarzystwo w którym masz polisy ?
- Jakie stopy zwrotu uzyskiwało do tej pory ?
- Jaka część składki jest inwestowana a jaka idzie na ochronę ?
- Jakie produkty oparte o fundusze inwestycyjne może Ci zaproponować agent ?
- Ile kapitału musisz zebrać do wieku emerytalnego, jeżeli chcesz mieć na emeryturze
miesięcznie ekwiwalent wybranej przez Ciebie kwoty x ?
- Jaka jest składka miesięczna, aby ten kapitału uzbierać przy danej stopie zwrotu ?
- Jak powinieneś inwestować, żeby oprócz ochrony ubezpieczeniowej także tworzyć kapitał ?
|
|
Pamiętaj o kosztach podejmowania decyzji. Ten argument przyda się zarówno Tobie jak i Agentowi - przyśpieszy Wasze wzajemne działania. W następnych numerach Twojego Pieniądza posługując się tymi samymi danymi statystycznymi - prześledzimy losy finansowych decyzji 40latków i 50latków.
|
|
|
|
Andrzej
Fesnak |
|
|
góra |
|
|
|
|
|
|
|